شرکت فنی مهندسی بهدام کشت - گوسفند نژاد شال

شرکت فنی مهندسی بهدام کشت

کلیه امور کشاورزی و دامپروری و منابع طبیعی

گوسفند نژاد شال

 

گوسفند نژاد شال

برترین گوسفند نژاد گوشتی کشور

  پرورش گوسفند در استان قزوین با تاریخ حضور انسان متمدن در منطقه هم زمان  است .  خاستگاه اصلی گوسفند نژاد شال در منطقه ای به همین نام (شال) در شهرستان بوئین زهرا قرار دارد و در طول پرورش وسالیان دراز این نژاد به سایر مناطق استان بویژه مناطق مرکزی قزوین،آبیک،بوئین زهرا،آبگرم و آوج (خرقان غربی) گسترش یافته است.گوسفند شال از جمله نژادهای گوشتی ایران می باشد که دارای خصوصیات و ویژگیهای زیادی می باشد. از جمله آن می توان به موارد زیر اشاره نمود :

1- افزایش وزن روزانه این نژاد در دوره پروار بندی روزانه 280 الی 300 گرم می باشد.

2-بالا بودن درصد دوقلوزائی (با انجام فلاشینگ در این نژاد به حدود 30 الی 35 درصد می رسد)

3-بالا بودن ضریب تبدیل و بازده اقتصادی مطلوب

4- پیش رس بودن دامهای نر جهت پرواربندیP1010118.jpg

 

5- دارای توان دوبار زایش در سال (به شرط تعلیف کافی)

فرآورده های گوسفند شال:

الف- گوشت:     - درصد وزن لاشه سر د به وزن زنده دربره های پروارشده  99/49درصد- درصد وزن گوشت به   وزن زنده دربره های پروارشده 562/47   درصد   - درصد وزن استخوان   به  وزن زنده دربره های پروارشده     838/17 درصد    - درصد وزن چربی لاشه به  وزن زنده دربره های پروارشده     463/13  درصد    

   ب:  پشم: - مقدار تولید پشم سالیانه      قوچ        1 الی 3/1  کیلوم گرم -      مقدار تولید پشم سالیانه      میش      8/0 الی   1  کیلوم گرم -     طول استاپل(فتیله پشمی)              8  الی  13   سانتیمتر

ج: شیر :   مقدار تولید شیر سالیانه:    در شرایط مناسب  90 الی 120 لیتر در مدت 150 روزمی باشد -    میزان چربی شیر  :  5/5 الی 6 در صد

نتایج حاصل از نگهداری گوسفند شال و توسعه آن :

1- افزایش تولید گوشت

2- افزایش درصد دوقلوزائی و راندمان تولید مثلی

3- استحصال شیر میش شال به منظور تهیه پنیر گوسفندی

4- توسعه واحدهای نیمه صنعتی تا کاملاً صنعتی و پیشرفته گوسفندداری در منطقه

5- افزایش درآمد دامدار از طریق افزایش تولید ، کاهش هزینة تولید و  افزایش بهره وری دام

خصوصيات توليدی:

ميانگين وزن تولد بره ها                3/5 كيلوگرم

ميانگين بلوغ                              65 كيلوگرم

ميانگين وزن پشم                       1 كيلوگرم

دوقلوزائی                                  35%

 

 

جمعیت وخصوصیات گوسفند شال قزوین

 

1- جمعیت گوسفند نژاد شال

استان قزوین دارای1087150  راس گوسفند و بره می باشد. با توجه به بررسیهای انجام شده جمعیت هریک از نژادها و اکوتیپهای گوسفند موجود استان به ترتیب اولویت عبارتند از: نژاد شال و اکوتیپهای فشندی، بومی الموت، کلکوهی و به تعداد کمی نیز نژاد زندی که نسبت جمعیت و تعداد آنها به شرح ذیل می باشد.

 

 

الف -  نژاد شال                                  45%                       489217 راس

ب   -  اکوتیپ فشندی                         15%                        163072 راس     

ج    - بومی الموت                              15%                        163073 راس

ح    - سا یرنژاد ها واکوتیپها                  25%                        271788  راس 

 

  2- پراکنش جغرا فیایی گوسفند شال دراستان قزوین 

خاستگاه اصلی این نژاد در منطقه ای به همین نام (شال) در شهرستان بویین زهرا قرار دارد. از سالیان گذشته و درطول پرورش این نژاد به سایر مناطق استان قزوین به ویژه مناطق مرکزی قزوین – آبیک – بویین زهرا- تاکستان – آبگرم و بخش آوج (خرقان غربی) گسترش یافته است. باتوجه به قابلیتهای ویژه و منحصر به فرد این نژاد را افزایش وزن و سنگین بودن جثه، دامداران سایر استانهای کشور از جمله استان سمنان – مازنداران – تهران و ... جهت تشکیل گله های تجاری و تولید گوشت از دامداران تحت پوشش طرح اصلاح نژاد گوسفند، قوچ تهیه و به مناطق خود برده اند .

 

خصوصیات ظا هری گوسفند شال :

گوسفند شال یکی از گوسفندان نژاد بومی استان قزوین است. این گوسفند دارای جثه نسبتا بزرگی بوده و سر طویلی دارد. روی بینی آن محدب حدقه چشم کاملا برجسته و گوشهای بلند و افتاده دارد. اغلب زیرگلو دارای منگوله زائده گوشتی وجود دارد . قوچ و میش در این نژاد فاقد شاخ می باشد.

رنگ عمومی بدن دام بالغ اغلب به رنگ شکری متمایل به خاکستری بوده که دراصطلاح محلی به آن شیر بور می گویند. تعداد اندکی از دامها نیز به رنگ سیاه و سفید می باشد. در اصطلاح محلی به آن قمرال می گویند.

روی پیشانی این گوسفند لک سفیدی وجود دارد که تا پس سر ادامه دارد و جزء اختصاصات نژادی می باشد .

رنگ سر و صورت (به استثنای لک سفید روی پیشانی) گردن، دست و پا، زیرسینه، زیرشکم و قسمت تحتانی دنبه قهوه ای تیره حتی متمایل به سیاه می باشد. رنگ بدن بره ها در بدو تولد قهوه ای تیره متما یل به سیاه است .

با افزایش سن دام، رنگ بدن تغییر یافته و در سن 8 -10   ما هگی به رنگ قهوه ای تغییر می یابد. بعد از اولین پشم چینی، رنگ بدن دام به رنگ اصلی یعنی خاکستری (شیربور) تبدیل می شود. این نژاد از نظر سرعت رشد یکی از نژاد های پیش رس ایرانی است و گوسفندی مزرعه ای است .

دنبه این حیوان قبلا بزرگ بوده و دنبالچه کاملا چسبیده به فاق طرفین دنبه می باشد. شکاف بین دوقسمت پایین دنبه کم عمق و شیار سطحی روی دنبه تا محل اتصال دنبالچه می یابد. طول دنبه در حد مفصل خرگوشی می باشد با توجه به عملیات اصلاح نژادی و انتخاب دامهای نر و ماده کم دنبه، حجم دنبه کاهش پیدا کرده و از مفصل خرگوشی بالاتر آمده است.

  

سیستم تغذیه ای و پرورش گوسفند شال :

عمدتا از چراگاه، مراتع، پس چر و باقیمانده محصولات زراعی نظیر چغندر قند، ذرت علوفه ای گندم، جو و... استفاده می کنند. تنها در ماههایی از سال در فصل زمستان تغذیه دستی می شوند.

 

 5 – ویژگیهای تولیدی گوسفند شال

گوسفند نژاد شال از جمله نژادهای گوشتی ایران می باشد که دارای خصوصیات و ویژگیهای متعددی است که به چند مورد اشاره می کنیم .

1 -  گوسفند شال از نظر تولید گوشت بسیار حائز اهمیت است.

2 – افزایش وزن روزانه این نژاد در سیستم پرواربندی 250- 280  گرم در روز می باشد .

3 – درصد دو قلوزا یی با انجام فلاشینگ در این نژاد 25- 30 درصد می باشد .

4 – ضریب تبدیل علوفه به گوشت در این نژاد بالا بوده ونگهداری آن دارای بازده اقتصادی مطلوب می باشد .

5 – توان 2 بار زایش درسال را به شرط تعلیف کافی دارا می باشد.

 

6 – خصوصیات تولیدی گوسفند شال :

میانگین وزنهای تولد – پایان شیر خوارگی - --- 6 ماهگی و یک سالگی    

 

 

واحد : کیلوگرم

وزن تولد

نر

5/0 + 3/5-

     

ماده

5/0+ 8/4-

     

وزن پایان شیر خوارگی

نر

5/0+ 24-

     

ماده

5/0+ 5/22-

     

وزن شش ماهگی

نر

5/0+ 35-

     

ماده

5/0+ 32-

     

وزن یک سالگی

نر

2  + 56-

  

ماده

2  + 46-

  

 

  

تولید شیر :  مقدار متوسط تولید شیر در شرایط مناسب 7/48+47 /121 لیتر و طول دوره شیردهی 88/33+ 88/143 روز می باشد .

  

موارد مصرف شیر تولیدی  :

از شیر استحصالی گوسفند درجهت تولید ماست – کره – پنیر و ... استفاده می شود .

میزان چربی شیر در این  نژاد 8/0+ 84/5 درصد و پروتئین آن 48/0+ 77/5 درصد می باشد .

 

 تولید پشم :

مقدار تولید سالیانه پشم در قوچ 1- 3/1 کیلوگرم و در میش 8/0- 1 کیلوگرم می باشد. طول استاپل (فیتله پشمی ) 8- 13 سانتیمتر است .

 

 وزن دنبه :

وزن دنبه در این نژاد معادل  5/13 – 5/14 درصد وزن لاشه می باشد .

 

 6- خصوصیات تولید مثلی

 

درصد با روری

درصد بره ا یی

درصد زا یش

درصد دوقلو زایی

فصل زا یش

59/83

47/97

106/99

962/16

زمستان

 

 7 – اطلاعات بیومتر یک گوسفند نژاد شال

وا حد :  سا نتیمتر

ارتفاع جد وگاه

قوچ

5/85

میش

11/77

ارتفاع پشت

قوچ

2/86

میش

7/77

طول کمر(پشت)

قوچ

3/57

میش

1/53

دورسینه

قوچ

7/111

میش

3/108

 

 کیفیت لاشه در گوسفند شال :

 

بازده لاشه دربره های پروار شده                   799/49  درصد

نسبت گوشت دربره های پروار شده               563/ 47  درصد

نسبت استخوان دربره های پروار شده             838/17  درصد

نسبت چربی دربره های پروار شده                463/13  درصد

+ نوشته شده در  جمعه 1390/09/18ساعت 12:29  توسط رضا  |